Polska to kraj dwóch skrajności, co bezlitośnie obnażają najnowsze dane o frekwencji na lekcjach religii. Z jednej strony mamy Rzeszów, bastion tradycji, gdzie katecheza wciąż jest normą, a z drugiej Wrocław – symbol postępującej laicyzacji, gdzie uczniowie masowo wypisują się z zajęć. Te dwa miasta to jak dwa różne światy, a liczby pokazują głęboką przepaść w polskim społeczeństwie.
Rzeszów trzyma się mocno, Wrocław mówi "dość". Religijna mapa Polski to obraz głębokiego podziału
Najnowsze statystyki dotyczące udziału w lekcjach religii są jak lustro, w którym odbijają się dwa oblicza Polski i polskiego kościoła. W Rzeszowie, stolicy Podkarpacia, na katechezę uczęszcza aż 77,6% wszystkich uczniów. Tymczasem we Wrocławiu ten odsetek jest ponad dwukrotnie niższy i wynosi zaledwie 35%, co jest najgorszym wynikiem wśród miast wojewódzkich. Liczby nie kłamią: w kwestii religii w szkole Polska właśnie pęka na pół.
Przepaść staje się jeszcze bardziej widoczna, gdy przyjrzymy się poszczególnym etapom edukacji. W rzeszowskich podstawówkach na religię chodzi 90% dzieci, a w szkołach średnich wciąż imponujące 64,5%. Dla porównania, we wrocławskich podstawówkach ten odsetek wynosi 52%, ale w szkołach ponadpodstawowych spada na łeb na szyję do zaledwie 10%. Im starsi uczniowie, tym głębsza staje się ta religijna przepaść.
Czytaj więcej: Fortuna na emeryturze. Ujawniamy, ile tysięcy miesięcznie dostanie abp Jędraszewski
Fenomen Rzeszowa. Dlaczego na Podkarpaciu Kościół wciąż wygrywa z Tik-Tokiem?
Podczas gdy w większości Polski szkolne sale do katechezy pustoszeją, Rzeszów wydaje się być twierdzą, która ani myśli się poddać. Tuż za nim plasuje się Białystok z wynikiem 72,9%, gdzie w podstawówkach frekwencja również przekracza 90%. Co sprawia, że wschód Polski tak mocno trzyma się tradycji? Być może to siła przyzwyczajenia, silniejsza presja społeczna w mniejszych społecznościach lub wciąż wysoki autorytet lokalnego Kościoła.
Dla wielu Polaków religia w szkole to wciąż fundament narodowej tożsamości. Głosy te najmocniej słychać właśnie na wschodzie kraju, co idealnie podsumowuje komentarz jednej z internautek:
Lekcje religii powinny być obowiązkowe, by zachowana była naszą tożsamość.
Na Podkarpaciu takie myślenie wciąż ma się dobrze, co widać po szkolnych listach obecności.
Wrocławska ucieczka z religii. "To i tak cud, że ktoś jeszcze chodzi"
Na drugim biegunie znajduje się Wrocław, który stał się awangardą laicyzacji w polskiej edukacji. Najniższa frekwencja w kraju to nie przypadek, a efekt głębokich zmian społecznych. Charakter dużego, akademickiego miasta, większa otwartość i wpływ trendów z Europy Zachodniej sprawiają, że religia w szkole dla wielu staje się zbędnym dodatkiem.
To i tak cud, że w ogóle jakaś część uczniów uczęszcza na te lekcje.
Ten krótki komentarz pani Zofii, jednej z internautek, doskonale oddaje nastroje panujące w wielu liberalnych miastach. Uczestnictwo w katechezie przestaje być normą, a staje się świadomą decyzją coraz mniejszej grupy uczniów i rodziców. Spadek religijności we Wrocławiu jest faktem, a dane są na to twardym dowodem.
Polska dwóch prędkości. Lista miast, które odwracają się od Kościoła, jest coraz dłuższa
Choć Rzeszów i Wrocław to dwa ekstrema, ogólny trend jest jednoznaczny. Dzwonek alarmowy dla Kościoła najgłośniej bije w Szczecinie, gdzie w liceach na religię chodzi już tylko... 6% nastolatków. Jeszcze bardziej dramatycznie wygląda sytuacja w łódzkich "branżówkach", gdzie frekwencja na poziomie 3% to już nie spadek, a statystyczny błąd. Wiceprezydentka Łodzi, Małgorzata Moskwa-Wodnicka, potwierdza:
Tendencja malejąca utrzymuje się w Łodzi od kilku lat, z roku na rok liczba uczęszczających na religię maleje, przy czym – i to także długotrwały trend – największe zainteresowanie jest wśród uczniów klas I-III szkół podstawowych.
Podobny ton słychać w Szczecinie. Jak przyznaje Marta Kufel z tamtejszego urzędu miasta:
Kolejny rok z rzędu notujemy spadek liczby uczniów, którzy są zainteresowani uczęszczaniem na lekcje religii. Te spadki dotyczą zarówno uczniów szkół podstawowych, jak i szkół ponadpodstawowych.
W tyle nie zostają też Warszawa (43%), Poznań (43,7%), Gdańsk (49%) czy Katowice (53%). Zmiany wprowadzone przez Ministerstwo Edukacji mogły być więc dla wielu niezdecydowanych uczniów ostatecznym sygnałem. Jedna godzina lekcji i ocena bez wpływu na średnią? Wybór między katechezą a dodatkową godziną wolnego stał się prostszy niż kiedykolwiek.
