Wystarczył jeden post na Facebooku, by pękł lukrowany obrazek tolerancyjnej Polski. Plebiscyt na Warszawiankę Roku miał być świętem kobiecej siły, a stał się kloaką ksenofobii. Wszystko przez nominację 19-letniej aktywistki z ukraińskimi korzeniami, która obnażyła, że nasza rzekoma otwartość to mit.
Nominacja, która rozpętała burzę. "A Polek to już zabrakło?"
Na papierze wszystko wygląda pięknie. Plebiscyt miasta stołecznego Warszawianka Roku to laurka dla kobiet, które zmieniają stolicę, promują otwartość i inspirują. Tyle teorii. W praktyce okazało się, że dla wielu Polaków otwartość kończy się tam, gdzie zaczyna się inne nazwisko.
Gdy na oficjalnym profilu miasta pojawił się post o nominacji dla Kiry Sukhoboichenko, pękło internetowe szambo. Zasięgi wystrzeliły w kosmos – dziesięć razy wyższe niż w przypadku innych kandydatek. Ale nie był to wyraz podziwu. Pod postem wylała się czysta, nieskrępowana nienawiść.
To Ukrainka, czy Warszawianka?
A Polek to już zabrakło
Ona to warszawianka jak ja Chinka
Po pierwsze Polka, po drugie Warszawianka, a nie Ukrainka, powinna dostać nagrodę. Chyba się komuś wędki poplątały
Kim jest "ta Ukrainka"? Jej CV zawstydziłoby niejednego hejtera
No dobrze, to kim jest ta "uzurpatorka", która śmiała ubiegać się o polski tytuł? Okazuje się, że jej CV mogłoby zawstydzić niejednego internetowego "patriotę", który jedyne, co w życiu osiągnął, to urodzenie się w odpowiednim miejscu. Kira Sukhoboichenko przyjechała do Warszawy jako ośmiolatka. Tu skończyła szkołę, tutaj zaczęła swoją imponującą działalność społeczną. W wieku 19 lat ma na koncie założenie międzynarodowego ruchu Latające Plecaczki, który przerodził się w fundację wspierającą edukację.
Była radną Młodzieżowej Dzielnicy Ursynów, jest dwukrotną mówczynią TEDx, laureatką prestiżowych nagród im. Tadeusza Mazowieckiego i Janusza Korczaka, a magazyn Forbes Women wyróżnił ją jako jedną z "Mistrzyń LinkedIn". Obecnie koordynuje Centrum Integracyjno-Adaptacyjne, działając na rzecz integracji. Imponujące? Nie dla wszystkich. Bo w Polsce XXI wieku wciąż ważniejsza od nagród, fundacji i wystąpień na TEDx jest rubryka "miejsce urodzenia" w paszporcie.
"Gdzie jest moderator?!". Radni grzmią, a internet walczy o resztki przyzwoitości
Gdy hejt wylewał się litrami, niektórzy postanowili działać. Radna Zofia Smełka-Leszczyńska nie wytrzymała i wprost zapytała prezydenta Rafała Trzaskowskiego w interpelacji, dlaczego miasto udaje, że nie widzi rasistowskich komentarzy na swoich oficjalnych profilach. Argumentowała, że tolerowanie mowy n8nawiści w przestrzeni publicznej to ciche przyzwolenie, które jest sprzeczne z wizerunkiem otwartej Warszawy.
Na szczęście w obronie Kiry stanęło też mnóstwo osób publicznych i zwykłych internautów. Głos zabrała m.in. Dorota Zawadzka, znana jako Superniania:
Jestem szczęśliwa, że znam Cię i Twoją działalność w sumie od dziecka. Warszawa może być z Ciebie dumna. Wspaniale tworzysz to miasto, jego klimat i piękną stronę (…) A hejterami się nie przejmuj, to co piszą jest o nich, a nie o Tobie.
Jak trafnie zauważył dziennikarz Piotr Wróblewski, problemem są też same media społecznościowe.
Niechęć, czy wręcz nienawiść na tle narodowościowym się "klika". To straszne, ale prawdziwe.
Prawdziwy patriota nie pyta o paszport. Test na tolerancję oblany z kretesem
Cała ta afera stawia fundamentalne pytanie: co właściwie znaczy być "Warszawianką"? Czy definiuje to metryka urodzenia, czy realne działania na rzecz miasta? Hejterzy zdają się nie zauważać, że w przeszłości tytuł ten zdobywały kobiety urodzone daleko od stolicy – jak Krystyna Janda czy Nicole Wójcicka. Jak podsumowała to dziennikarka Katarzyna Czajka-Kominiarczuk:
Pod postem oburzyło się mnóstwo osób, które przez ostatnie lata nawet nie wiedziały, ile razy w konkursie zgłoszone i nominowane były kobiety, które się w Warszawie, a nawet w Polsce nie urodziły. Tylko wtedy nikogo to nie obchodziło.
Cała ta afera to coś więcej niż hejt na jedną dziewczynę. To narodowy test na przyzwoitość, który oblaliśmy z kretesem. Okazało się, że pod cienką warstwą europejskiego blichtru kryje się stary, dobrze znany zaścianek, gdzie największą wartością jest adres urodzenia. Ta historia to dowód, że od dumy z otwartej stolicy do prymitywnego pseudopatriotyzmu droga jest krótsza, niż nam się wydaje. I to naprawdę nie jest fajne.
