Jarosław Kaczyński zaproponował rozpoczęcie rokowań w sprawie wyjścia Polski z UE podczas Krynica Forum 2026. Prezes Prawa i Sprawiedliwości w środowym wystąpieniu określił ten ruch jako "twardą metodę" wymuszenia reform we wspólnocie. Deklaracja lidera opozycji natychmiast wywołała lawinę komentarzy i polityczną dyskusję w całym kraju.
- Prezes PiS dopuścił rozmowy o opuszczeniu wspólnoty, jeśli inne działania nie przyniosą zmian
- Wśród propozycji znalazły się nowy traktat i utworzenie nowej Unii
- Donald Tusk i Radosław Sikorski ostrzegli przed skutkami Polexitu
- Lider formacji Rozwój Plus Mateusz Morawiecki powiedział, że deklaracja prezesa PiS była dla niego zaskoczeniem
Kaczyński w Krynicy o reformie UE i likwidacji Komisji Europejskiej
Jarosław Kaczyński podczas swojego wystąpienia na forum w Krynicy w środę 28 października 2026 roku przedstawił scenariusz zmian w Europie. Prezes PiS przekonywał, że obecny układ instytucjonalny szkodzi rozwojowi wspólnoty. Wskazał na konieczność jej przebudowy. Wśród metod wymienił oddziaływanie na opinię publiczną, zmianę traktatów, nowy traktat z opóźnionym wejściem w życie lub powołanie nowej Unii.
Największe emocje wzbudziły jednak jego propozycje dotyczące instytucji unijnych i procedur traktatowych. Kaczyński określił Komisję Europejską jako szkodliwą dla przyszłości UE i postulował jej likwidację. W nowym modelu większą rolę miałaby odgrywać Rada Europejska, skupiająca przywódców państw członkowskich. Jeśli inne sposoby reformy nie przyniosłyby rezultatu, lider PiS wskazał na wariant ostateczny.
Są w końcowych przepisach Traktatu o Unii Europejskiej, a później także i w tych o funkcjonowaniu Unii Europejskiej przepisy mówiące o tym, na jakich zasadach państwo może wyjść z Unii Europejskiej. To wszystko zaczyna się od rokowań i po prostu zacząć te rokowania. Twarda metoda, ryzykowna, ale jest naprawdę tak źle, tak bardzo źle, że warto zastosować i taką metodę, jeśli by te inne nie dały rezultatu
– Jarosław Kaczyński.
Reakcja Donalda Tuska i Radosława Sikorskiego po słowach prezesa PiS
Na reakcję obozu rządzącego nie trzeba było długo czekać. W czwartek 29 października premier Donald Tusk zamieścił na platformie X nagranie oraz wpis, w którym ostrzegł przed konsekwencjami słów prezesa PiS.
Jarosław Kaczyński ogłosił właśnie, że Polska powinna zacząć rokowania o warunkach wyjścia z Unii Europejskiej. O taką między innymi stawkę toczy się dziś w Polsce walka. Twarda walka. Nie zamierzam jej przegrać, nawet jeśli nie wszyscy zagrają ze mną
– Donald Tusk.
Do krytyki dołączył szef MSZ Radosław Sikorski, który w czwartek wskazał na możliwe skutki Polexitu. Minister spraw zagranicznych wyliczał powrót granic celnych z Niemcami, Czechami, Słowacją i Litwą oraz kontrole paszportowe na lotniskach. Oznaczałoby to także koniec dopłat dla rolników oraz funduszy z KPO i programu SAFE. Tego samego dnia Sikorski poinformował o zaproszeniu Polski przez Stany Zjednoczone do prac w grupie G20 na szczeblu prezydenta i ministerialnym. USA złożyły też wniosek o uwzględnienie Polski w przyszłości jako pełnego członka.
Zaskoczenie Morawieckiego i technika negocjacyjna Henryka Kowalczyka
Gdy w sieci pojawiały się kolejne komentarze, politycy PiS próbowali łagodzić przekaz. W czwartek w programie "Pytanie dnia" w TVP Info poseł i skarbnik PiS Henryk Kowalczyk tłumaczył wypowiedź prezesa swojej partii:
Ja bym to nazwał techniką negocjacyjną nad reformą Unii Europejskiej
Ta uspokajająca narracja o sprytnej taktyce nie przekonała jednak wszystkich liderów po stronie prawicy. W piątek 30 października były premier Mateusz Morawiecki przyznał w rozmowie z Radiem ZET, że słowa prezesa PiS były dla niego pewnym zaskoczeniem. Jego reakcja pokazała, że propozycja Kaczyńskiego nie była oczywista dla wszystkich po prawej stronie.
Fundusze unijne i bezpieczeństwo Polski w centrum sporu
W piątek Adrian Zandberg ocenił w Polsat News, że ewentualny Polexit byłby dla Polski katastrofą gospodarczą i poważnym zagrożeniem dla bezpieczeństwa. Były szef MSZ Jacek Czaputowicz zwrócił uwagę, że stawianie sprawy wyjścia ze wspólnoty daje zachodnim partnerom niepotrzebny pretekst. Już w czwartek europoseł Michał Wawrykiewicz przypomniał o finansowym bilansie członkostwa. Wskazał, że przez 22 lata Polska otrzymała netto 191 miliardów euro z funduszy spójności i polityki rolnej.
Rozpoczynanie rokowań o rozwodzie jako metoda na przekonanie partnera do remontu kuchni brzmi dość osobliwie. Czy Bruksela ugnie się pod tą groźbą, czy prezes PiS po prostu szukał mocnego akcentu w Krynicy? Jedno jest pewne – dyskusja o przyszłości Polski w Europie weszła właśnie na zupełnie nowy poziom temperatury.
