Jarosław Kaczyński, mimo wizerunku nieugiętego stratega, toczy walkę na wielu frontach. Utrata władzy to jedno, ale prawdziwy koszmar prezesa to widmo rozliczeń, wewnętrzny bunt we własnej partii i rosnący w siłę wróg, który nie nazywa się Donald Tusk. Eksperci i wewnętrzne analizy partii ujawniają listę lęków, które spędzają mu sen z powiek.
Kaczyński traci kontrolę. "Teraz nam się wszystko rozłazi"
Na Nowogrodzkiej euforia po ostatnich wyborach zderzyła się z brutalną rzeczywistością. W partii panuje niedowierzanie, bo jeszcze niedawno wydawało się, że władza jest na wyciągnięcie ręki. Jak przyznał Adam Bielan, wielu uwierzyło, że "to jabłko w postaci władzy spadnie nam w ręce i nie musimy nic robić". Zamiast tego nastał chaos.
Teraz to jest jeden wielki rollercoaster. Rozchwianie nastrojów jest ogromne. W partii i wśród wyborców.
– mówi osoba z obozu PiS. Partia, budowana przez lata na żelaznej dyscyplinie i absolutnej lojalności wobec prezesa, zaczyna pękać w szwach.
Ten brak kontroli to dla Jarosława Kaczyńskiego osobisty koszmar. Jego projekt polityczny trzeszczy, a w kuluarach słychać coraz bardziej pesymistyczne głosy.
Teraz nam się wszystko rozłazi, a do kupy się pewnie zbierzemy dopiero na początku 2027 r.
– gorzko przyznaje jeden z polityków PiS. Widmo wewnętrznego rozpadu jest jednym z największych lęków prezesa, bo bez spoiwa władzy partyjne frakcje mogą rozerwać ugrupowanie od środka.
Wróg z prawej flanki. "PiS jest jeb... głównie z prawej strony"
Sytuacja na prawicy jest bezprecedensowa, co z przerażeniem przyznają sami politycy Prawa i Sprawiedliwości. "Nigdy wcześniej nie było takiej sytuacji na prawicy" – łapie się za głowę jeden z nich. PiS straciło monopol na bycie jedyną "prawdziwą" prawicą. Sondaże polityczne są bezlitosne: PiS ma około 30 proc., podczas gdy Konfederacja dobija do 15 proc., a partia Grzegorza Brauna rośnie w siłę, sięgając nawet 10 proc.
PiS jest jeb... głównie z prawej strony. Są ogromne pokłady elektoratu prawicowego
– mówi brutalnie jeden z wieloletnich sztabowców partii Kaczyńskiego. To właśnie stamtąd nadchodzi największe zagrożenie, bo PiS znalazło się w pułapce. Dla części twardego elektoratu jest już za mało radykalne, a dalsza radykalizacja wpychałaby umiarkowanych wyborców prosto w ramiona Donalda Tuska. "Braun i Konfederacja korzystają na tym, że my nie możemy być zbyt radykalni" – podsumowuje ten dylemat polityk PiS.
Wojna prezesa to akt desperacji. "Braun rośnie. Tusk rośnie. PiS nie rośnie"
W odpowiedzi na zagrożenie Jarosław Kaczyński ruszył do frontalnego ataku, wypowiadając otwartą wojnę Konfederacji. Sławomira Mentzena nazwał "politycznym dzieciakiem" i "nieporozumieniem", a lider Konfederacji odwdzięczył się, nazywając prezesa PiS "politycznym gangsterem". Ta agresywna taktyka nie jest jednak oznaką siły, a raczej desperacką próbą odzyskania kontroli nad narracją.
W samym PiS strategia prezesa budzi ogromne wątpliwości.
Bardzo groźne są efekty tej retoryki Kaczyńskiego. Braun rośnie. Tusk rośnie. PiS nie rośnie.
– alarmuje ważny polityk partii. Jednak otoczenie prezesa broni tej strategii, argumentując, że nie ma innej drogi. "Proszę odwrócić pytanie: a jaką prezes ma alternatywę? Jak będzie delikatny, to wyborcy dojdą do wniosku, że w sumie co to za różnica, na kogo zagłosują, (...) i zaczną przez to od nas odpływać".
Najczarniejszy scenariusz staje się realny. "Sami pchniemy Mentzena w ramiona Tuska"
Ostatecznym koszmarem strategicznym prezesa jest jednak wizja, w której Konfederacja dogaduje się z Koalicją Obywatelską, spychając PiS na lata na margines polityki polskiej. Ta obawa jest w partii coraz bardziej realna.
Jest czarny scenariusz, że Konfederacja dogada się z Tuskiem.
– przyznaje jeden z polityków PiS. Obawy te podsyca sam Sławomir Mentzen, który, jak ujawnił Adam Bielan, oficjalnie nie wyklucza takiej koalicji.
Konfederacja wyraźnie buduje swoją niezależną pozycję, o czym świadczą choćby jej kontakty z pałacem prezydenckim, których wcześniej nie było. "Jesteśmy w kontakcie z pałacem prezydenckim. Za Andrzeja Dudy tak nie było" – potwierdza jeden z jej polityków. W PiS rośnie świadomość, że agresywna strategia prezesa może doprowadzić do samospełniającej się przepowiedni.
Trzeba się różnić, ale bez przesady, bez wojny, bo w końcu sami pchniemy Mentzena w ramiona Tuska.
– ostrzega jeden z członków partii. To właśnie ten scenariusz, a nie bezpośrednie starcie z Donaldem Tuskiem, jest dziś największym lękiem Jarosława Kaczyńskiego.
